ఒక రాష్ట్ర గవర్నర్‌ను రాష్ట్రపతి తన సంతకం, ముద్రతో కూడిన నియామక పత్రం ద్వారా నియమించాలి.
(1) గవర్నర్ రాష్ట్రపతి ఇష్టానుసారం పదవిలో కొనసాగుతారు.
(2) గవర్నర్ తన సంతకంతో రాష్ట్రపతికి లిఖితపూర్వకంగా రాజీనామా సమర్పించి పదవికి రాజీనామా చేయవచ్చు.
(3) ఈ అధికరణంలోని ముందటి నిబంధనలకు లోబడి, గవర్నర్ పదవీ బాధ్యతలు స్వీకరించిన తేదీ నుంచి ఐదు సంవత్సరాల పాటు పదవిలో ఉంటారు. అయితే, పదవీకాలం ముగిసినప్పటికీ, వారసుడు పదవీ బాధ్యతలు స్వీకరించే వరకు గవర్నర్ పదవిలో కొనసాగుతారు.
రాష్ట్ర గవర్నర్‌ను రాష్ట్రపతి నియమించే విధానం ద్వారా కేంద్ర ప్రభుత్వం రాష్ట్రాలపై పరోక్ష నియంత్రణను కొనసాగించగలదనే అభిప్రాయం ఉంది. రాష్ట్రపతి కోరిన సందర్భాల్లో గవర్నర్ అవసరమైన చర్యలు తీసుకుంటారని ఈ వివరణ భావిస్తుంది. ఆ విధంగా గవర్నర్ కేంద్ర ప్రభుత్వానికి, రాష్ట్రపతికి రాష్ట్రాల పరిస్థితులను తెలియజేసే వ్యక్తిగా పనిచేయగలరు. లంచం, అవినీతి, దేశద్రోహం వంటి తీవ్రమైన దుష్ప్రవర్తన లేదా రాజ్యాంగ ఉల్లంఘన సందర్భాల్లో రాష్ట్రపతి గవర్నర్‌ను తొలగించవచ్చని ఈ పాఠ్యం పేర్కొంటుంది. అయితే కేంద్రంలో ప్రభుత్వం మారిన ప్రతిసారీ గవర్నర్లను తొలగించడం మంచి సంప్రదాయంగా పరిగణించలేమని చెబుతుంది. గవర్నర్ రాష్ట్ర ప్రజలకు ఆమోదయోగ్యమైన, రాజకీయ పక్షపాతం లేని వ్యక్తిగా ఉండాలని రాజ్యాంగ సభ ఆకాంక్షించింది.
విద్య, సాహిత్యం, విజ్ఞానం, ప్రజా పరిపాలన, సామాజిక సేవ లేదా తిరుగుబాటు నిరోధక కార్యకలాపాల వంటి రంగాల్లో విశిష్టత సాధించిన బయటి వ్యక్తులను గవర్నర్లుగా నియమించడం మంచిదని ఈ పాఠ్యం సూచిస్తుంది. అలాంటి వ్యక్తులు ప్రభుత్వ విధానాల అమలులో సహకరిస్తూనే, రాజకీయాలకు అతీతమైన వ్యక్తులుగా ప్రజల ముందు నిలవగలరని వివరిస్తుంది.
రాష్ట్ర ప్రజలకు గవర్నర్ అధికారంలో ఉన్న పార్టీకి ప్రతినిధిగా గానీ, అధికారంలో ఉన్న వ్యక్తికి బంటుగా గానీ కనిపించకూడదు. పార్టీ పట్ల విధేయత చూపినందుకు బహుమతిగా, పార్టీ నాయకుడి పట్ల విశ్వాసానికి ప్రతిఫలంగా, అధికారపక్షంలోని అసంతృప్తులకు చోటు కల్పించేందుకు లేదా పదవీ విరమణ చేసిన రాజకీయ నాయకులను సర్దుబాటు చేసేందుకు ఈ పదవి ఇచ్చినట్లు భావించకూడదని పాఠ్యం చెబుతుంది. రాష్ట్రంలోని ప్రజలు, ముఖ్యంగా భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తం చేసే వారు మరియు రాజకీయంగా అణచివేతకు గురైనవారు, తమ మాట వినే వ్యక్తిగా గవర్నర్‌ను చూడాలని ఆశిస్తారు. రాజకీయ కల్లోలం లేదా ప్రతీకార రాజకీయాల మధ్య గవర్నర్ ఆశకు, న్యాయానికి ప్రతీకగా ఉండాలని ఈ వ్యాఖ్యానం పేర్కొంటుంది.
ఒక వ్యక్తి భారత పౌరుడై ఉండి, ముప్పై ఐదు సంవత్సరాల వయస్సు పూర్తి చేసుకున్నప్పుడే గవర్నర్‌గా నియమితులవడానికి అర్హుడు.
(1) గవర్నర్ పార్లమెంటులోని ఏ సభకైనా లేదా మొదటి షెడ్యూల్‌లో పేర్కొన్న ఏ రాష్ట్ర శాసనసభకైనా సభ్యుడిగా ఉండరాదు. పార్లమెంటు సభలో లేదా అటువంటి రాష్ట్ర శాసనసభలో సభ్యుడిగా ఉన్న వ్యక్తిని గవర్నర్‌గా నియమిస్తే, ఆయన గవర్నర్‌గా పదవీ బాధ్యతలు స్వీకరించిన తేదీ నుంచి ఆ సభలోని తన స్థానాన్ని ఖాళీ చేసినట్లుగా పరిగణించాలి.
(2) గవర్నర్ మరే ఇతర లాభదాయక పదవిని చేపట్టరాదు.
(3) గవర్నర్ తన అధికారిక నివాసాలను అద్దె చెల్లించకుండా ఉపయోగించుకునే హక్కు కలిగి ఉంటారు. రెండవ షెడ్యూల్‌లో పేర్కొన్న వేతనాలు, భత్యాలు, ప్రత్యేక హక్కులు కూడా ఆయనకు వర్తిస్తాయి.
(3A) ఒకే వ్యక్తిని రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రాష్ట్రాలకు గవర్నర్‌గా నియమించినప్పుడు, ఆయనకు చెల్లించాల్సిన వేతనాలు, భత్యాలను రాష్ట్రాల మధ్య ఏ నిష్పత్తిలో పంచాలో రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వు ద్వారా నిర్ణయించవచ్చు.
(4) గవర్నర్ పదవీకాలంలో ఆయన వేతనాలు, భత్యాలను తగ్గించరాదు.
ప్రతి గవర్నర్, అలాగే గవర్నర్ విధులను నిర్వహించే ప్రతి వ్యక్తి, పదవీ బాధ్యతలు స్వీకరించడానికి ముందు సంబంధిత రాష్ట్ర పరిధిలోని హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి సమక్షంలో ప్రమాణం చేయాలి లేదా ప్రతిజ్ఞ చేయాలి. ప్రధాన న్యాయమూర్తి అందుబాటులో లేకపోతే, ఆ కోర్టులో అందుబాటులో ఉన్న అత్యంత సీనియర్ న్యాయమూర్తి సమక్షంలో ఈ ప్రమాణం చేయాలి. ప్రమాణం లేదా ప్రతిజ్ఞ యొక్క రూపం ఇలా ఉంటుంది:
“నేను, ఎ.బి., భగవంతుని సాక్షిగా ప్రమాణం చేస్తున్నాను / గంభీరంగా ప్రతిజ్ఞ చేస్తున్నాను: నేను ........ రాష్ట్ర గవర్నర్ పదవిని (లేదా గవర్నర్ విధులను) నిష్ఠతో నిర్వహిస్తాను; నా శక్తిమేరకు రాజ్యాంగాన్ని, చట్టాన్ని కాపాడుతాను, రక్షిస్తాను, సమర్థిస్తాను; ........ రాష్ట్ర ప్రజల సేవకు, వారి సంక్షేమానికి అంకితమవుతాను.”
ఈ అధ్యాయంలో ఏర్పాట్లు చేయని ఏదైనా పరిస్థితి తలెత్తినప్పుడు, ఆ పరిస్థితిలో రాష్ట్ర గవర్నర్ విధులను నిర్వహించేందుకు తగిన ఏర్పాట్లు చేయవచ్చని రాష్ట్రపతి భావిస్తే, ఆయన అలాంటి ఏర్పాట్లు చేయవచ్చు.
రాష్ట్ర కార్యనిర్వాహక అధికార పరిధిలోకి వచ్చే విషయాలకు సంబంధించిన చట్టం కింద ఏదైనా నేరానికి దోషిగా నిర్ధారించబడిన వ్యక్తికి క్షమాభిక్ష మంజూరు చేయడం, శిక్ష అమలును వాయిదా వేయడం, తాత్కాలిక ఉపశమనం కల్పించడం, శిక్షను తగ్గించడం లేదా పూర్తిగా మన్నించడం, అలాగే శిక్షను నిలిపివేయడం, తగ్గించడం లేదా మరో శిక్షగా మార్చడం వంటి అధికారాలు రాష్ట్ర గవర్నర్‌కు ఉంటాయి.
గవర్నర్‌కు ఉన్న క్షమాభిక్ష అధికారం రాష్ట్రపతికి ఉన్న అధికారానికి సమానమైన నమూనాలో ఉంటుంది. అయితే గవర్నర్ అధికారం రాష్ట్ర కార్యనిర్వాహక అధికార పరిధిలోకి వచ్చే విషయాలకే పరిమితం. క్రిమినల్ అప్పీళ్లకు సంబంధించి సుప్రీంకోర్టు 145వ అధికరణం కింద రూపొందించిన నియమాలకు గవర్నర్ ఉత్తర్వు విరుద్ధంగా ఉండకూడదని న్యాయస్థానం అభిప్రాయపడింది. సుప్రీంకోర్టు ఒక కేసును విచారిస్తున్న సమయంలో, ఆ విచారణ కొనసాగుతున్న కాలానికి శిక్షను నిలిపివేసే అధికారాన్ని గవర్నర్ వినియోగించలేరని పేర్కొనబడింది.
గవర్నర్ ప్రభుత్వ సలహా లేకుండా స్వయంగా అధికారాన్ని వినియోగించినా, తన అధికార పరిధిని మించినా, సంబంధిత అంశాలను సరిగా పరిశీలించకుండా ఉత్తర్వు జారీ చేసినా, దురుద్దేశంతో వ్యవహరించినా లేదా సంబంధంలేని కారణాల ఆధారంగా నిర్ణయం తీసుకున్నా, గవర్నర్ ఉత్తర్వులో న్యాయస్థానం జోక్యం చేసుకోవడం సముచితమవుతుందని పాఠ్యం వివరిస్తుంది.
రాష్ట్రపతికి 72వ అధికరణం కింద ఉన్న అధికారంతో సమన్వయం కలిగేలా, మరణశిక్ష కాని ఇతర శిక్షల విషయంలో గవర్నర్ క్షమాభిక్ష అధికారాన్ని అర్థం చేసుకోవాలని మూల పాఠ్యం చెబుతుంది. అందువల్ల, ஆயுள் தண்டனை விதிக்கப்பட்ட ஒருவருக்கு கவர்னர் மன்னிப்பு வழங்கவோ தண்டனையை குறைக்கவோ அதிகாரம் கொண்டிருக்கலாம். అయితే, క్షమాభిక్ష ఉత్తర్వులో సంబంధిత వ్యక్తి నిర్దోషి లేదా దోషి అని గవర్నర్ అభిప్రాయం ప్రకటించకూడదు; ఆ విషయం న్యాయస్థానం నిర్ణయించాల్సినది.
క్షమాభిక్ష పిటిషన్‌ను పరిశీలించేటప్పుడు ప్రభుత్వం సంబంధిత వాస్తవాలన్నింటినీ గవర్నర్ ముందు ఉంచాలి. ఉదాహరణకు, పిటిషనర్‌పై ఇతర న్యాయస్థానాల్లో పెండింగ్‌లో ఉన్న కేసులు ఉన్నాయా, శిక్ష అమలును ఆలస్యం చేయడానికే పిటిషన్ సమర్పించారా, లేదా చట్టపరమైన ప్రక్రియను దుర్వినియోగం చేస్తున్నారా అనే విషయాలను తెలియజేయాలి. ధనంజయ్ ఛటర్జీ కేసులో, మరణశిక్ష విధించబడినప్పటికీ పశ్చిమ బెంగాల్ గవర్నర్‌కు క్షమాభిక్ష పిటిషన్ సమర్పించబడింది. గవర్నర్ దృష్టికి ఉపశమనానికి అనుకూలమైన అంశాలు సహా అన్ని సంబంధిత వాస్తవాలను తీసుకురాకపోతే, ఆయన నిర్ణయం చెల్లుబాటు కోల్పోవచ్చని సుప్రీంకోర్టు పేర్కొన్నట్లు ఈ పాఠ్యం చెబుతుంది.
మూల పాఠ్యంలో, ధనంజయ్ ఛటర్జీ స్వయంగా నేరుగా క్షమాభిక్ష కోరలేదని; పాశ్చాత్య ఆలోచనల ప్రభావం ఉన్న కొన్ని స్వచ్ఛంద సంస్థలు వివిధ స్థాయిల్లో ఆయన తరఫున క్షమాభిక్ష పిటిషన్లను ముందుకు తీసుకెళ్లాయని పేర్కొంటుంది. కోల్‌కతాలోని అలీపూర్ కేంద్ర కారాగారంలో ఆయనకు ఉరిశిక్ష అమలు చేసినప్పుడు కూడా వారు నిరసన తెలిపారని ఆ పాఠ్యం వివరిస్తుంది. ఒక యువతిపై అత్యాచారం చేసి హత్య చేసిన కేసులో ఆయనకు మరణశిక్ష విధించబడిందని, వివిధ వేదికల్లో జరిగిన న్యాయపరమైన చర్యలు, అనేక వ్యాజ్యాల విచారణల కారణంగా శిక్ష అమలు అనేక సంవత్సరాలు ఆలస్యమైందని కూడా మూల రచన పేర్కొంటుంది. ఈ పేరాలోని అభిప్రాయాలు మూల పాఠ్యంలోని వాదనలుగా అనువదించబడ్డాయి.